Oranjebord uit Patriottentijd

Steunbetuiging aan Oranje. Bord uit de Patriottentijd 

Om de zoveel tijd wordt er gesproken over de afschaffing van het koningshuis. Niets nieuws onder de zon wat dat betreft. In de patriottentijd is dat ook gebeurd, Maar er waren ook altijd fervente aanhangers van oranje, zoals blijkt uit onderstaand bord. 

Afbeelding Een polychroom aardewerk bord ter herinnering aan het jaar 1793, doorsnee 24 cm. Afgebeeld is de prins Willem V van Oranje(1748-1806) en zijn echtgenote Wilhelmina van Pruisen(1751-1820).

Waarschijnlijk ter herinnering aan de vlucht van Prins Willen V. Want op 1 februari 1793 verklaarde de revolutionaire regering van Frankrijk de oorlog aan de stadhouder. Het bord is overigens negentiende eeuws en dus later dan het vermelde jaar 1793 gemaakt. Het bord is omrand met oranjeappeltjes en in het midden staat een oranjeboom. Het zal in Nederland gemaakt zijn,

 

Vrijheid.

 Wat kost de vrijheid eigenlijk?

Afbeelding  van een bedrukt blauw bord "Herrijzend Nederland naar Vrede en Welvaart", Société Céramique Maastricht Holland. 

In 2025 is het 80 jaar geleden dat Nederland werd bevrijd van de onderdrukking door het nazi-regime. Tijd om terug te kijken in hoeverre men toen die herwonnen vrijheid herdacht.

Dit bord is gemaakt door aardewerkfabriek Société Céramique Maastricht Holland ter herinnering aan het einde van de tweede wereldoorlog en staat vol van symboliek. Het is onderdeel van de collectie van het Rijksmuseum maar is ook te vinden op zolders en op Brocante markten en bij de Firma P. Gerbenzon & Zonen. 

De doorsnee is 23,2 cm, de hoogte 3,3 cm, Met twee gaatjes aan de achterzijde om het op te hangen. In het midden is een heraut afgebeeld die een vlag met een hakenkruis vertrapt. Op de achtergrond een stad en een opgaande zon. Dit bord kost een paar tientjes, al naar gelang de kwaliteit. Maar de vrijheid zelf heeft veel meer gekost. Daarom is het zo jammer dat velen het als vanzelfsprekend zien en het schijnbaar niet meer willen verdedigen. Misschien een ouderwets aandoende afbeelding, maar het onderwerp blijft actueel.

Herinneringsbord Huwelijk van Juliana en Bernhard

Vandaag, 4 oktober 2023, in het nieuws dat Bernhard toch echt wel tot 1936 lid is geweest van de Nationaalsocialistische Duitse Arbeiderspartij, de NSDAP. Jammer, maar wellicht ook wel terecht, dat zoiets aan iemand blijft kleven. Dat hij zijn fouten had is wel bekend, maar hij is toch ook onderdeel geweest van een roerige geschiedenis waarin hij een onmiskenbare rol heeft gespeeld. 1936 was het jaar waarin hij zijn lidmaatschap opzegde en waarin Bernhard zich verloofde met prinses Juliana. Op 7 januari 1937 trouwden ze en dit bord is daar een herinnering aan. 

Afbeelding 1 Wandbord van plateel gemaakt door Petrus Regout & Co. Maastricht in opdracht van C. Jamin. Het patroon bestaat uit twee ringen met wapens van Juliana en Bernhard met oranjeappels en bloesem op de blauwe rand. (Gerbenzon).

Er zijn heel veel items die naar deze gebeurtenis en andere gebeurtenissen verwijzen waar Bernhard bij betrokken is geweest, van speldjes tot blikken bussen en zelfs een herinneringsmedaille. In die zin is het wrang, maar misschien ook wel terecht, dat een vodje papier, dat alle kans heeft gekregen om vernietigd te worden, in een archief nu zoveel aandacht krijgt.